Kısa cevap: Mart ayında ılıman bölgelerde (Marmara, Ege, Akdeniz ve Karadeniz kıyıları) açık bahçeye marul, ıspanak, roka, turp, havuç, pancar, bezelye, arpacık soğan ve patates ekilir; çilek fidesi dikilir. Akdeniz kıyısında ısıtmasız seraya domates, biber ve hıyar fidesi dikimi başlar. İç Anadolu'da bakla, bezelye, ıspanak ve soğan ekimi yapılır; domates, biber ve patlıcan için iç mekânda fide yetiştirilir. Sıcak sever sebzeler açığa martta dikilmez.
Mart, sebze bahçesinin gerçek anlamda uyandığı aydır. Toprak ısınır, günler 12 saate yaklaşır ve serin sezon sebzelerinin büyük bölümü bu ay toprağa girer. Aynı zamanda mart, "kocakarı soğukları" olarak bilinen geç soğuk dalgalarının görüldüğü, sabrın ödüllendirildiği bir aydır.
Bu rehberde mart ayında açık bahçeye, seraya ve balkona neler ekilebileceğini, bölgelere göre farkları ve mart ayında yapılması gereken bahçe işlerini ayrıntılı olarak anlatıyoruz.
Mart ayında ekilecek sebzeler: hızlı liste
Mart ayında ekilip dikilebilecek başlıca sebzeler, ekim şekilleri ve beklenen hasat zamanları aşağıdaki tabloda. Ayrıntılar ve bölgelere göre farklar yazının devamında.
| Sebze | Nasıl ekilir? | Nerede / hangi bölgede? | Hasat |
|---|---|---|---|
| Marul, kıvırcık | Tohum / fide | Ilıman bölgeler; İç Anadolu ay sonu | Nisan–mayıs |
| Ispanak | Tohum | Tüm ılıman bölgeler, İç Anadolu | Nisan–mayıs |
| Roka, tere, turp | Tohum | Tüm ılıman bölgeler | 3–5 hafta |
| Havuç, pancar | Tohum | Ilıman bölgeler | Haziran–temmuz |
| Bezelye, bakla | Tohum | Marmara, Karadeniz, İç Anadolu | Mayıs–haziran |
| Arpacık soğan | Arpacık | Tüm bölgeler | Haziran–temmuz |
| Patates | Yumru | Marmara, Ege iç kesim (ay sonu) | Haziran–temmuz |
| Çilek | Fide | Ilıman bölgeler | Haziran'dan itibaren |
| Domates, biber, hıyar | Fide | Akdeniz kıyısı, ısıtmasız sera | Mayıs–haziran |
Martta ekim için toprak hazır mı?
Mart ekimlerinde takvimden çok toprağa bakmak gerekir. Serin sezon sebzelerinin çoğu toprak sıcaklığı 5–7 °C'yi geçince çimlenmeye başlar; ancak ıspanak ve marul gibi bitkiler daha serin toprakta da yavaş yavaş çıkar.
- Tav testi: Bir avuç toprağı sıkın. Çamur gibi bir topak oluyorsa bekleyin; parmakla bastırınca dağılıyorsa ekime hazırdır.
- Yükseltilmiş yatak avantajı: Yatak toprağı zemine göre daha erken ısınır ve kurur. Martta zemin bahçe hâlâ çamurken yatağınıza ekim yapabilirsiniz.
- Son don tarihi: Domates, biber, patlıcan, fasulye, kabak ve hıyar don tehlikesi geçene kadar açığa dikilmez. Bölgenizin son don tarihini Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün don takvimi yayınlarından kontrol edin.
Yatak toprağını mart başında kompost veya solucan gübresiyle zenginleştirmek, bütün sezonun verimini belirler. Yükseltilmiş yatak toprak karışımı rehberimiz oranları ayrıntılı veriyor.
Mart ayında açık bahçeye ne ekilir?
Marul, kıvırcık ve roka
Mart, ilkbahar marulu için en uygun aydır. Tohum çok küçüktür; 0,5 cm'den derine ekmeyin. Hazır fide dikerseniz nisanda hasada başlarsınız. Sürekli hasat için marulu 2–3 haftada bir az miktarda tekrar ekin. Ayrıntılar marul ve kıvırcık rehberimizde.
Ispanak
Ispanak günler uzayıp sıcaklar arttıkça çiçeğe kalkar (tohuma kaçar). Bu yüzden ilkbahar ıspanağını mart içinde ekip mayıs gelmeden hasat etmek gerekir. Ayrıntılar ıspanak rehberimizde.
Turp, havuç ve pancar
Turp en hızlı sebzedir; 25–30 günde hasada gelir. Havuç ve pancar ise derin, taşsız ve gevşek toprak ister; yükseltilmiş yataklar bunun için idealdir. Havuç tohumu 2–3 haftada çimlenir; bu sürede toprağın yüzeyini nemli tutun.
Bezelye ve bakla
Marmara, Karadeniz ve İç Anadolu'da bezelye ve bakla ekimi için mart en uygun dönemdir. Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'nün yayınına göre bezelye 3–5 cm derinliğe ekilir; bodur çeşitlerde sıra arası 30–40 cm, sırık çeşitlerde 50–80 cm bırakılır.
Sebze Yatağı Bitki Destek Ünitesi (110 cm)Sırık bezelye, ardından fasulye ve hıyar için yatağa monte edilen galvaniz destek ünitesi.Ürünü incele →
Soğan (arpacık) ve taze soğan
Arpacık soğanlar martta dikilir, haziran-temmuzda kuru soğan olarak hasat edilir. Arpacığın sivri ucu yukarıda, ucu toprak yüzeyine yakın olacak şekilde dikin.
Patates
Marmara ve Ege'nin iç kesimlerinde patates dikimi mart sonu–nisan başında yapılır. Filizlenmiş tohumluk patatesi 8–10 cm derine dikin, bitkiler 15–20 cm olunca diplerini toprakla doldurun (boğaz doldurma).
Maydanoz, dereotu ve kişniş
Mart sonunda tohumdan ekilebilir. Maydanoz tohumu yavaş çimlenir; ekimden önce bir gece ılık suda bekletmek süreyi kısaltır.
Çilek
Mart, ılıman bölgelerde ilkbahar çilek dikimi için en uygun aylardandır. Yediveren (gün nötr) çeşitler, dikildikleri yıl haziranda meyve vermeye başlar ve sonbahara kadar ürün verir. Çilek yetiştirme rehberimize bakın.
Yediveren Bahçe KulesiÇilek için tasarlanmış katlı dikey kule; 1 m²'de 42 bitki, toprağa değmeyen temiz meyve.Ürünü incele →
Bölgelere göre mart ekim takvimi
| Bölge | Açık bahçe (mart) | Sera ve iç mekân (mart) | Mart işleri |
|---|---|---|---|
| Akdeniz kıyısı | Marul, roka, turp, havuç, pancar, fasulye (ay sonu), mısır (ay sonu) | Seraya domates, biber, patlıcan, hıyar fidesi dikimi | Destek kurulumu, malç |
| Ege kıyısı | Marul, ıspanak, roka, turp, havuç, pancar, patates, maydanoz | Domates fidesi şaşırtma; serada hıyar | Gübreleme, damla sulama kurulumu |
| Marmara | Bezelye, bakla, ıspanak, marul, roka, turp, havuç, arpacık, patates (ay sonu) | Domates, biber, patlıcan fidesi | Yatak hazırlığı |
| Karadeniz kıyısı | Bezelye, ıspanak, marul, turp, arpacık | Domates, biber fidesi | Drenaj ve toprak hazırlığı |
| İç Anadolu | Bakla, bezelye, ıspanak, arpacık, ay sonunda marul ve turp | Domates tohumu (mart ortası), biber ve patlıcan fidesi | Toprak işleme, kompost |
| Doğu Anadolu | Yükseltiye göre ay sonunda bezelye ve ıspanak; çoğu yerde erken | Domates, biber, patlıcan tohumu | Sera ve fide hazırlığı |
Martta serada ve iç mekânda ne yapılır?
Akdeniz kıyısı: seraya dikim zamanı
Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü'nün örtüaltı domates yayınında belirtildiği gibi, Akdeniz'de ilkbahar sera dönemi kış sonu ve ilkbahar başında başlar. Isıtmasız hobi serasında, gece sıcaklığı düzenli olarak 10 °C'nin üzerine çıktığında domates, biber, patlıcan ve hıyar fideleri dikilebilir. Akdeniz kıyısında bu genellikle mart ortası–sonunda gerçekleşir.
Diğer bölgeler: fide büyütme ayı
Marmara, İç Anadolu ve Karadeniz'de mart, domates fidelerinin tohumdan yetiştirildiği aydır. Isparta İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'ne göre domates fideleri ekimden 40–45 gün sonra, 15–20 cm boyunda ve kurşun kalem kalınlığında olduğunda dikime hazırdır. Mart ortasında ekilen domates, mayıs başı–ortasındaki dikime yetişir.
- Şaşırtma: 2–4 gerçek yapraklı fideleri şaşırtma toprağı doldurulmuş büyük kaplara alın.
- Işık: Fideleri en güneşli pencerede veya sera içinde tutun.
- Sertleştirme: Dikimden 7–10 gün önce fideleri gündüz dışarıya çıkarıp akşam içeri alarak dış koşullara alıştırın.
Likya Sera 2,23×4,61 mTarla ve büyük bahçeler için 2,23×4,61 m galvaniz sera; Akdeniz'de martta domates ve hıyar dikimine hazır.Ürünü incele →
Fide takviminin tamamı için serada fide yetiştirme takvimi rehberimize bakabilirsiniz.
Martta balkonda ne ekilir?
- Çilek: Martta dikilen yediveren çilek haziranda ilk meyvesini verir.
- Marul, roka, ıspanak, tere: Balkon yatağında veya geniş saksıda hızlı hasat.
- Turp: 20 cm derinlikte bir saksıda bile yetişir, bir ayda hasat edilir.
- Maydanoz, dereotu, nane: Mutfak için kalıcı yeşillik.
- Domates ve biber fidesi: Kapalı, güneşli balkonda fide büyütebilir, mayısta aynı balkonda büyük saksılara dikebilirsiniz. Saksıda domates ve biber rehberimize bakın.
Tekerlekli Balkon Yatağı No:4 (110×60)Tekerlekli 110×60 cm balkon yatağı; güneşi takip ederek taşınır, marul ve çilek için ideal derinlik.Ürünü incele →
Martta bahçede başka neler yapılmalı?
- Yatakları besleyin. Her yatağa 2–3 cm olgun kompost veya solucan gübresi serin, üst 10–15 cm toprağa karıştırın.
- Damla sulamayı kurun. Bitkiler büyümeden hortumları yerleştirmek çok daha kolaydır. Damla sulama kurulumu rehberimize göz atın.
- Destekleri yerleştirin. Domates kazıkları, fasulye ve hıyar fileleri şimdi kurulursa kökler zarar görmez.
- Yabani otu küçükken temizleyin. Martta çıkan yabani otlar çapa ile kolayca alınır; nisanda tohuma kaçar.
- Ekim planını uygulayın. Geçen yıl domates olan yatağa bu yıl baklagil veya yapraklı sebze ekerek hastalık birikimini azaltın.
Mart ekimlerinde sık yapılan hatalar
- Domatesi açığa erken dikmek: Martta güneşli bir hafta sonra gelen don, domates ve biberi bir gecede öldürür. Isparta İl Tarım ve Orman Müdürlüğü'ne göre domates -2, -3 °C'de ölebilir.
- Tohumu derin ekmek: Marul, havuç ve maydanoz yüzeye yakın ekilmezse çıkmaz.
- Seyreltmeyi atlamak: Havuç, turp ve pancar sık kalırsa kök yapmaz; çıkıştan sonra 3–5 cm aralıkla seyreltin.
- Bütün marulu aynı gün ekmek: Hepsi aynı hafta hasada gelir, sonrası boş kalır. Ardışık ekim yapın.
- Yatağı doldurmadan ekmek: Kış boyu çöken yatak toprağını mart başında tamamlayın.
Sık sorulan sorular
Mart ayında hangi sebzeler ekilir?
Mart ayında ılıman bölgelerde marul, ıspanak, roka, turp, havuç, pancar, bezelye, bakla, arpacık soğan, patates, maydanoz ve dereotu ekilir; çilek fidesi dikilir. Akdeniz kıyısında seraya domates, biber ve hıyar fidesi dikimi de başlar.
Mart ayında domates fidesi dikilir mi?
Açık bahçeye genellikle hayır. Domates soğuğa çok duyarlıdır ve -2, -3 °C'de ölebilir. Martta domates fidesi yalnızca Akdeniz kıyısında ısıtmasız seraya dikilir; diğer bölgelerde açık alana dikim nisan sonu–mayıs, İç Anadolu'da mayıs ortası sonrasıdır.
Martta patates dikilir mi?
Marmara ve Ege'de mart sonu–nisan başı patates dikimi için uygundur. Akdeniz kıyısında dikim şubat-martta yapılır. İç Anadolu'da toprak ısınana kadar, genellikle nisan-mayısa kadar beklemek gerekir.
Martta çilek fidesi dikilir mi?
Evet. Mart, ılıman bölgelerde ilkbahar çilek dikimi için en uygun aylardandır. Yediveren çeşitler dikildikleri yıl haziranda meyve vermeye başlar. Fideyi taç kısmı toprak seviyesinde kalacak şekilde dikin.
Martta İç Anadolu'da ne ekilir?
İç Anadolu'da martta bakla, bezelye, ıspanak ve arpacık soğan açığa ekilebilir; ay sonunda marul ve turp da eklenebilir. Domates, biber ve patlıcan bu ay iç mekânda fide olarak yetiştirilir ve mayıs ortasından sonra bahçeye dikilir.
Kaynaklar
- Bezelye Yetiştiriciliği — Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlüğü
- Bakla (Vicia faba) ders notu — Ankara Üniversitesi Açık Ders
- Açıkta Domates Yetiştiriciliği — Isparta İl Tarım ve Orman Müdürlüğü
- Örtüaltı Domates Yetiştiriciliği — Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü
- Don Hadisesi ve Türkiye Don Takvimi — Meteoroloji Genel Müdürlüğü
Mart, bahçede en çok işin yapıldığı ve en çok tohumun toprağa girdiği aydır. Doğru zamanda ekilen marul, ıspanak ve bezelye nisan-mayısta ilk hasadı verir; sabırla beklenen domates ise yazın bahçenin yıldızı olur. İlkbahar ekimleri için hızlı ısınan yükseltilmiş sebze yataklarımıza, fide ve erken hasat için sera iskeletlerimize göz atabilirsiniz.
Bahçe Kulesi Ekibi · Bahçe Kulesi® 2020'de Bursa'da kuruldu; Kozhan Kalıp'ın 35 yılı aşkın üretim tecrübesiyle sebze yatakları, dikey tarım kuleleri, sera ve kümes iskeletleri üretiyoruz. Bu rehberdeki bilgiler, yazının sonunda listelenen kaynaklarla doğrulanmıştır. Son güncelleme: 20.11.2026.



















